Skip to main content
فهرست مقالات

ظروف مجسمه‌ای جانورسان کلماکره

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم)/ISC (42 صفحه - از 43 تا 84)

چکیده:

یشینه تاریخی مناطق تحت نفوذ حکومت ایلام و کشف گنجینه های نفیس و ارزشمند ارجان، کلماکره و رامهرمز از دوران ایلام نو در سال های اخیر، موضوع مهمی است که می بایست مورد توجه ویژه پژوهشگران قرار گیرد. ایلامیان مجموعه اقوامی بودند که از هزاره چهارم تا هزاره اول ق.م، بر بخش بزرگی از مناطق جنوب غربی ایران فرمانروایی داشتند. گستره کشور ایلام شامل خوزستان، لرستان کنونی، پشتکوه ایلام و کوه های بختیاری بوده است. کشور ایلام شامل دو بخش کوهستانی و دشت بوده که به شکل فدرال اداره می شد و به مرکزیت شهرهای بزرگ آن، حکومت-های مستقل و خودگردانی تشکیل می شد. شاهکان ساماتورا (صاحبان گنجینه کلماکره) نیز یکی از این ایالت های مستقل در دوران ایلام نو بودند که گنجینه پادشاهی آنها به طور اتفاقی در غار کلماکره شامل صدها قلم شیء منحصر به فرد نقره و طلا در سال 1368 در پلدختر لرستان کشف و تعداد بسیار زیادی از آنها به صورت قاچاق از کشور خارج شد. تکنیک ساخت و وجود کتیبه هایی به خط و زبان ایلام نو روی برخی از اشیاء ارتباط آنها را با افق فرهنگی ایلام نو آشکار می کند. ساماتورا نام یکی از حکومت های ایلامی مآب، در حوضه رود سیمره در جنوب لرستان بوده که در طول قرن هفتم و اوایل قرن ششم ق.م به وسیله شاهکان محلی ساماتورا اداره می شده است. در این مقاله ما به معرفی و تحلیل ظروف جانورسان این گنجینه که شیوه هنری و موضوع اصلی آنها نقوش جانوری است و دارای کارکرد آب پاش برای ریختن مایعات در مراسم آیینی و تشریفاتی بوده، می پردازیم. این گونه از اشیاء علاوه بر خصوصیات زیبایی شناسانه هنری، از نظر تاریخی دارای اهمیت خاصی هستند. مهم ترین اهمیت کشف این اشیاء کمک به مطالعه مناسبات تجاری و فرهنگی با همسایگان خود در این دوره تاریخی است و عدم کشف نمونه های مشابه آنها از سایر نقاط دیگر اهمیت مطالعه آنها را دوچندان می کند.

The history of areas under domination of Elam Government and discovering the valuable and exquisite treasures of Arjan، Kalmakrra and Ramhoemoz from Neo-Elamite period in recent years is a very important issue which must specially be observed by the researchers. Elamites were ruling over a large part of southwest Iran from the fourth millennium BC to the first millennium. The territory of Elam included Khūzistān، Poshtkūh of Loristān and Bakhtiārī Mountains. The Elam was consisting two separated territories -land and mountain areas- which were governed federatively and their major cities enjoyed autonomous powers; whenever the central state was gaining more power، these autonomous states were getting more united. Samaturra rulers (the owners of Kalmakrra Treasure) were one of the independent states، whose their Royal Treasure including hundreds of golden and silver objects was unearthed in Pol-e Dokhtar located at Loristān Province in 1989 which many of these valuable objects illicitly were sent out of the Iran. The method of construction of these objects and stone-writings on some of them demonstrates their relativity to Neo-Elamite period. Application of Elamite cuneiform inscriptions and personal names carved on them reveal their historic close relationship with the Neo-Elamite cultural sphere. Probably، The Samaturra is the name of one of the small lands of Loristān in Seimarreh River region who had enjoyed prominent status in this area within the 7th and early years of the 6th centuries BC. In this paper we introduce and analyze zoomorphic vessels treasures which their artistic styles and their main theme have been designated by using animal motifs and have been used as sprinkler for ritual ceremonies. In addition to aesthetical values، these objects bear archeological significance. The importance of these discoveries is that they help us to find out the trading and cultural ties with their neighbors in the same historical period. Not discovering the similar samples in other areas makes doubled their significance.

کلیدواژه ها:

لرستان ،ایلام نو ،کلماکره ،ظروف مجسمه ای ،آب پاش ،ساماتورا

Samaturra ،zoomorphic sculptures vessels ،sprinklers ،Kalmakrra ،Elam ،Lorestan


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است ورود پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.