Skip to main content
فهرست مقالات

گسست علمی؛ قیاس ناپذیری معناشناختی یا نظریه علی ارجاع؟: مورد کاوی های سیاره و فلوژیستون مقاله

نویسنده:

ISC (20 صفحه - از 121 تا 140)

چکیده:

با جابجایی از یک پارادایم علمی به پارادایمی دیگر، مفاد یک واژه مشترک بین دو پارادایم تغییر می کند؛ بدین معنا که جایگاه مفهومی که واژه مشترک به آن اشاره می کند، در شبکه مفهومی دو پارادایم متفاوت است. کوهن این گونه نتیجه می گیرد که با توجه به متفاوت بودن شبکه های مفهومی دو پارادایم، آنها از نظر معناشناختی قیاس ناپذیرند. این نوع قیاس ناپذیری مانند دیگر انواع آن (قیاس ناپذیری روش نشاختی و قیاس ناپذیری ادراکی/ مشاهدتی) مورد چالش و نقد جدی قرار گرفته است. یکی از تزهای رقیب برای قیاس ناپذیری معناشناختی، نظریه علی ارجاع است که از سوی کریپکی و پاتنم پیشنهاد شده است. در این مقاله قصد دارم که تبعات دو نظریه مذکور را در مورد مسئله تغییر و گسست علمی بررسی نمایم . بر مبنای هر یک از این دو نظریه، یک معیار گسست علمی معرفی خواهم کرد. در ادامه، رفتار این دو معیار را در تشخیص تداوم یا گسست علمی در مورد دو موردکاوی سیاره و فلوژیستون بررسی خواهم نمود، سپس موقعیت های خیالی بدیلی را برای دو مورد کاوی اشاره شده مطرح و مجددا رفتار دو معیار را بررسی خواهم کرد. با استفاده از این موقعیت های خیالی نتیجه می گیرم که اگر چه ققیاس ناپذیری معناشناختی معیار سخت گیرانه ای را برای مقایسه پارادایم ها و تبیین تغییر علمی مطرح میک ند؛ اما نظریه علی ارجاع - به عنوان نظریه رقیب - نمی تواند تبیین قابل توجهی برای تغییر معنای واژگان علمی به دست دهد و تولد، حذف یا ثبات واژگان علمی را تنها به صورت رویدادی تصادفی وابسته به تصمیم های شخصی افراد جامعه علمی توصیف می کند.

کلیدواژه ها:

نظریـه علی ارجاع ، گسست علمی ، قیاس ناپذیری معناشناختی


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است ورود پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.

لمشاهدة محتوی المقال یلزم الدخول إلی دخول الموقع.
إن كنت لا تقدر علی شراء الاشتراك عبرPayPal أو بطاقة VISA، الرجاء ارسال رقم هاتفك المحمول إلی مدير الموقع عبر credit@noormags.ir.

You should become a Sign in to be able to see articles.
If you fail to purchase subscription via PayPal or VISA Card, please send your mobile number to the Website Administrator via credit@noormags.ir.