Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی تربیت سیاسی در برنامه درسی رسمی دوره ابتدایی

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم)/ISC (40 صفحه - از 19 تا 58)

این پژوهش با هدف بررسی وضعیت تربیت سیاسی در برنامه درسی فعلی یا رسمی دوره ابتدایی انجام شد. پژوهش حاضر توصیفی- تحلیلی است که برای انجام آن از تحلیل محتوای کیفی و سندکاوی استفاده شده است. بدین منظور راهنمای برنامه درسی تعلیمات اجتماعی، فارسی و تعلیم و تربیت اسلامی (هدیه های آسمان) مورد بررسی قرار گرفته و کتاب های مربوطه به صورت عمدتا کیفی تحلیل و نقادی شده است. نتایج به دست آمده از این پژوهش نشان می دهد که وضعیت تربیت سیاسی در برنامه درسی دوره ابتدایی چندان مطلوب نیست. اهداف مربوطه بیشتر ناظر بر بعد شناختی و عاطفی است و بعد رفتاری یا مهارتی مورد غفلت واقع شده است. محتوای برنامه درسی نیز نتوانسته است فرصت مناسبی برای تربیت سیاسی کودکان مبتنی بر اندیشه مردم سالاری دینی فراهم آورد و نیاز به بازنگری اساسی و جدی دارد. گرچه روش های آموزش و ارزشیابی پیشنهادی به نظر یادگیرنده محور و فعال هستند، لیکن با توجه به کاستی و ضعف محتوای آموزشی نمی تواند چندان موثر باشد. از سوی دیگر به نظر می رسد بین برنامه درسی تعلیمات اجتماعی، فارسی و هدیه های آسمانی از منظر تربیت سیاسی هماهنگی وجود ندارد.

خلاصه ماشینی:

"بدین‌منظور راهنمای برنامه درسی تعلیمات اجتماعی، فارسی و تعلیم و تربیت اسلامی(هدیه‌های آسمان)مورد بررسی قرار گرفته و کتاب‌های مربوطه به صورت عمدتا کیفی تحلیل و نقادی شده است. (به تصویر صفحه مراجعه شود) گرچه در هریک از دروس مذکور تلاش شده است محتوای مناسب برای مخاطبان تدارک دیده شود،لیکن محتوای آنها با یکدیگر ارتباط چندانی ندارد و به‌ویژه در بعد سازماندهی محتوا تلاشی در جهت تهیه برنامه درسی هماهنگ و تلفیقی در دوره ابتدایی مشاهده نمی‌شود. آقازاده(1385)اظهار می‌دارد که تربیت مدنی و سیاسی در ژاپن علاوه بر آن‌که یک فرایند مستمر در نظر گرفته می‌شود و از روش‌های متنوعی نظیر آزمون‌های گروهی،پروژه‌های عملی فردی و گروهی،گزارش کار،مصاحبه و مشاهدۀ الگوهای رفتاری دانش‌آموزان در موقعیت‌های مختلف بهره می‌گیرد،همچنین متضمن نوعی ایجاد فرصت‌های متنوع برای ارزیابی برون داده‌های یادگیری در محیط مدرسه و خارج از آن است. نتیجه‌گیری و بحث نتایج پژوهش حاضر با نتایج به دست آمده از برخی مطالعات از جمله عدم وجود تناسب لازم در میزان حیطه‌های سه‌گانه اهداف تربیت سیاسی-عقیدتی در کتب تعلیمات اجتماعی و تعلیمات دینی مقطع راهنمایی(مجلل چوبقلو،1382)،عدم توجه لازم به آموزش رفتارهای سیاسی و به‌طور خاص فعالیت‌های مشارکتی سیاسی در کتاب‌های درسی دوره ابتدایی(افهمی، 1385)،کم‌توجهی و مورد غفلت واقع شدن مشارکت سیاسی در کتاب‌های درسی(شهرام‌نیا و ضیایی،1387)،مشکلات کتاب‌های درسی در تربیت سیاسی دانش‌آموزان با توجه به اندیشه مردم‌سالاری دینی(قبادی،1383)،کم‌توجهی به مسئولیت‌پذیری اجتماعی در برنامه درسی دوره ابتدایی(سبحانی‌نژاد،1379)،لزوم بازنگری در برنامه درسی مدنی و اجتماعی و توجه به مقتضیات و الزامات آن در اندیشه مردم‌سالاری دینی(مرزوقی،1383)همخوانی دارد."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.